Đăng ký nhận lộ trình học vẽ online miễn phí cho người mới bắt đầu Nhận tư vấn ngay →

VENA EDU - Học vẽ online bài bản
🗿 Đầu tượng

Đầu tượng là gì

Vai trò bài đầu tượng trong luyện thi khối H.

Đầu tượng là khối đầu người được đúc bằng thạch cao theo các pho tượng điêu khắc kinh điển (David, Apollo, Venus, Voltaire…). Vẽ đầu tượng là bài luyện khối – tỉ lệ – ánh sáng chuẩn nhất để bạn bước vào hình họa chân dung và thi khối V – H.

Khái niệm

Đầu tượng là gì?

Đầu tượng (tiếng Anh: plaster head / cast head) là bản sao thạch cao của phần đầu một pho tượng nổi tiếng. Vì làm bằng thạch cao trắng đục, bề mặt tượng không có màu da, không có lông mày, không có hồng hào — chỉ còn lại hình khối thuần và sắc độ do ánh sáng tạo ra. Đó chính là điều khiến nó trở thành mẫu vẽ lý tưởng.

Khi vẽ một người thật, bạn dễ bị màu da, biểu cảm, tóc tai đánh lạc hướng. Còn với đầu tượng, bạn buộc phải nhìn cấu trúckhối lớn — đúng thứ giám khảo chấm điểm.

Mẫu kinh điển

Những pho đầu tượng thường gặp

  • David (Michelangelo) — gương mặt nam thanh tú, sống mũi thẳng, hốc mắt sâu. Mẫu phổ biến nhất.
  • Apollo (Belvedere) — đầu nghiêng, tóc xoăn cầu kỳ, dạy bạn tả nhóm khối tóc.
  • Venus (Milo) — gương mặt nữ tròn đầy, chuyển diện mềm, luyện sắc độ trung gian.
  • Voltaire / Seneca — gương mặt già, nhiều nếp nhăn, luyện tả chất và chi tiết.
  • Hình khối đầu (đầu giải phẫu / écorché) — đầu chia mảng phẳng, dạy bạn quy đầu về khối.

Ảnh chụp pho đầu tượng David thạch cao đặt dưới một nguồn sáng bên trái, thấy rõ 3 diện sáng – mờ – tối.

Vì sao luyện

Vì sao phải luyện đầu tượng?

Đầu tượng là cây cầu giữa khối cơ bản (hộp, cầu, trụ) và chân dung người thật. Nó hội tụ mọi bài học:

  • Khối: hộp sọ là một khối cầu – trứng; mặt là một khối hộp gắn vào. Bạn áp dụng đúng bài khối cơ bản.
  • Tỉ lệ: đầu tượng có tỉ lệ chuẩn vàng — chia trán, mũi, cằm bằng nhau, đường mắt giữa đầu.
  • Ánh sáng: bề mặt trắng giúp bạn thấy rõ nhất diện sáng, mờ, tối, bóng đổ và phản quang.
  • Sắc độ: không có màu sắc đánh lừa, bạn chỉ luyện đúng việc — đẩy đậm nhạt.
Khối trứng (sọ) Khối mặt đường mắt
Sơ đồ khối: hộp sọ quy về khối trứng, phần mặt quy về khối hộp gắn phía trước.
Phân biệt

Vẽ đầu tượng khác vẽ chân dung người thật ra sao?

Hai bài cùng tả một cái đầu, nhưng yêu cầu khác hẳn:

  • Màu sắc: đầu tượng đơn sắc trắng → chỉ có sắc độ. Người thật có màu da, môi, mắt → phức tạp hơn.
  • Đứng yên: tượng bất động tuyệt đối, ánh sáng cố định → bạn quan sát kỹ. Người thật cử động, mỏi.
  • Cấu trúc: tượng đã được nhà điêu khắc lý tưởng hóa khối → dễ nhìn ra cấu trúc xương – cơ.
  • Mục tiêu: đầu tượng luyện nền tảng; chân dung người luyện thần thái và chất da.
★ Tư duy cốt lõi

Đừng vẽ "cái mặt" — hãy vẽ cái khối dưới ánh sáng. Đầu tượng dạy bạn nhìn mọi gương mặt như một tập hợp khối hình học có diện sáng và diện tối. Nắm được điều này, bạn vẽ được mọi cái đầu.

So sánh

Nên & nên tránh khi mới làm quen

Nên

  • Coi đầu tượng là bài học khối, không phải bài chép giống y hệt.
  • Bắt đầu từ mẫu đơn giản (hình khối đầu, David) trước khi tới Apollo nhiều tóc.
  • Quan sát hướng nguồn sáng trước khi đặt nét đầu tiên.
  • Quy mọi bộ phận về khối: mũi là khối lăng trụ, mắt là khối cầu trong hốc.

Nên tránh

  • Sa đà tả từng lọn tóc khi khối lớn còn chưa đúng.
  • Chọn pho tượng quá khó (Voltaire già nhiều nếp nhăn) ngay buổi đầu.
  • Vẽ đường viền (contour) rồi tô ruột mà bỏ qua khối.
  • Đặt mẫu ở nơi nhiều nguồn sáng lẫn lộn, không rõ sáng – tối.
Thực hành

Bài tập làm quen

1 Nhận diện khối trên ảnh tượng

Cơ bản ⏱ 20 phút
Lấy 3 ảnh đầu tượng khác nhau. Trên giấy can hoặc bằng app, khoanh khối lớn: khối trứng sọ, khối hộp mặt, khối lăng trụ mũi, hai khối cầu mắt. Mục tiêu: tập nhìn cấu trúc thay vì đường viền.

2 Chép nhanh sắc độ 3 mảng

Cơ bản ⏱ 30 phút
Chọn 1 ảnh đầu tượng có ánh sáng rõ. Chỉ dùng 3 mức đậm (sáng – mờ – tối), tô thành mảng lớn, bỏ hết chi tiết. Bài này luyện mắt tách sáng – tối, nền tảng của mọi bài đầu tượng.
Hỏi & đáp

Giải đáp thắc mắc

Không nên. Đầu tượng là tổng hợp của hộp – cầu – trụ. Hãy vẽ vững khối cầu (cho chuyển sáng tối tròn) và khối hộp (cho phối cảnh mặt) trước, rồi vào đầu tượng sẽ nhanh hơn nhiều.
Bắt đầu với hình khối đầu (đầu chia mảng phẳng) hoặc David. Khối rõ, ít tóc, tỉ lệ chuẩn — dễ nhìn cấu trúc. Để Apollo (nhiều tóc) và Voltaire (nhiều nếp nhăn) cho giai đoạn sau.
Được, nhưng có giới hạn. Ảnh đã ép khối 3D thành 2D giúp bạn dễ chép, nhưng mất chiều sâu và phản quang. Nếu có điều kiện, hãy vẽ tượng thật để học cách xoay quanh và quan sát khối thật.
01
Đầu tượng = bản sao thạch cao của tượng kinh điển, đơn sắc trắng → chỉ còn khối và sắc độ.
02
Là cây cầu giữa khối cơ bản và chân dung người thật.
03
Quy đầu về khối: trứng (sọ) + hộp (mặt) + lăng trụ (mũi) + cầu (mắt).
04
Khác chân dung người: đơn sắc, bất động, cấu trúc đã lý tưởng hóa.
05
Vẽ cái khối dưới ánh sáng, đừng vẽ đường viền cái mặt.

Muốn được giảng viên sửa bài trực tiếp?

Khóa luyện thi khối V-H của VENA EDU đi kèm lộ trình và feedback 1-1.

Xem khóa học
MIỄN PHÍ
🎁 Quà tặng cho người mới bắt đầu

Nhận trọn bộ tài liệu học vẽ miễn phí + tham gia cộng đồng VENA EDU

Tài liệu PDF · lịch livestream chữa bài · nhóm học tập đồng hành mỗi ngày — hoàn toàn miễn phí.

Tham gia miễn phí ngay

⚡ 100% miễn phí · vào nhóm ngay sau khi đăng ký

Zalo
Tư vấn Zalo Xem khóa học